4. Koordinat müstəvisi
4.1 Düzbucaqlı koordinat sistemi
Bir-birinə perpendikulyar iki ədəd oxu müstəvidə düzbucaqlı koordinat sistemi yaradır.
📘 Qaydalar
- Üfüqi ox **absis oxu** ($Ox$), şaquli ox **ordinat oxu** ($Oy$) adlanır; kəsişmə nöqtəsi $O(0; 0)$ koordinat başlanğıcıdır.
- Nöqtənin koordinatları $A(x; y)$ kimi yazılır: əvvəlcə absis ($x$), sonra ordinat ($y$).
- Oxlar müstəvini dörd **rübə** bölür: I $(+; +)$, II $(-; +)$, III $(-; -)$, IV $(+; -)$.
- $Ox$ oxu üzərindəki nöqtələrdə $y = 0$, $Oy$ oxu üzərindəkilərdə $x = 0$.
📐 Düsturlar
$$A(x; y)$$
$$O(0; 0)$$
🎬 Bu mövzu üçün video izah tezliklə əlavə olunacaq. Hələlik qaydaları və nümunələri oxuyun.
Nümunə 1 $B(-3; 5)$ nöqtəsi hansı rübdədir?
- $x = -3 < 0$, $y = 5 > 0$.
- $(-; +)$ işarələri II rübə uyğundur.
Cavab: II rüb
Nümunə 2 $C(4; 0)$ nöqtəsi harada yerləşir?
- $y = 0$, deməli nöqtə absis oxu üzərindədir.
Cavab: $Ox$ oxu üzərində
Nümunə 3 Koordinat başlanğıcından $3$ vahid sola və $2$ vahid aşağı getdik. Nöqtənin koordinatları?
- Sola: $x = -3$.
- Aşağı: $y = -2$.
Cavab: $(-3; -2)$
✏️ Özünü sına
5 sual: düz cavab verdikcə suallar çətinləşir. Çətinlik çəksəniz, ipucuna baxın və ya Sİ müəllimdən soruşun.
Bu mövzu üzrə 50 sual var.
Testə başlaHesab lazım deyil. Nəticələri saxlamaq üçün pulsuz qeydiyyatdan keçin.